Blog

Những phẩm chất ở người kiến trúc sư nhìn nhận qua triết lý của Balkrishna Doshi

Trích đoạn bài viết của Sangita Jindal, con gái của Urmila Kanoria – người đồng sáng lập Trung tâm Nghệ thuật Kanoria về những phẩm chất khiến người kiến trúc sư là hình mẫu cho nhiều lĩnh vực, cụ thể là kiến trúc sư đại tài Balkrishna Doshi khi ông hợp tác với mẹ bà xây dựng Trung tâm cho tầng lớp nghệ sĩ ở Ahmedabad.

Trung tâm Nghệ thuật Kanoria (ảnh: Iwan Baan)

Urmila Kanoria từ lâu đã ấp ủ ý tưởng mở một trung tâm nghệ thuật từ khi chuyển tới Ahmedabad vào những năm 80. Thay vì yên phận như một người nội trợ lúc bấy giờ, bà đã chọn đường theo đuổi đam mê nghệ thuật và thành lập nền tảng hỗ trợ cộng đồng. Ý tưởng của bà xuất phát từ những viện hàn lâm như Santiniketan, nơi nghệ thuật, giáo dục và cộng đồng lấy cảm hứng sáng tạo từ nhau. Người đầu tiên được chia sẻ tầm nhìn này là vũ công Kathak nổi tiếng Kumudini Lakhia, người trùng hợp là có buổi diễn ở nhà kiến trúc sư Balkrishna Doshi ngày hôm sau nhân dịp sinh nhật ông. Đây là khi Kanoria bắt đầu nói chuyện với ông về tiềm năng của trung tâm nghệ thuật ở Ahmedabad, và cũng ngay ngày hôm sau đó với một sự tình cờ ngẫu nhiên, trên một chuyến bay tới New Delhi, hai người lại tiếp tục gặp nhau và ý tưởng xây dựng Trung tâm Nghệ thuật Kanoria đã thành hình ngay giữa không trung.

Trung tâm Premabhai (ảnh: Iwan Baan)

Tuy nhiên, nạn đình công ngành dệt năm 1982 ở Bombay đã ảnh hưởng đến việc hiện thực hóa giấc mơ của bà. Tuy gặp khó khăn nhưng Kanoria vẫn tích cóp và ấp ủ với một sự tận tâm phi thường. Mảnh đất xây trung tâm may mắn được giữ lại bởi Hiệp hội Giáo dục Ahmedabad với mức phí hàng năm. Doshi đã trở thành người thầy, người bạn thân thiết của Kanoria qua những năm tháng xây dựng dự án, một nơi mà người làm nghệ sĩ, người thưởng lãm có thể cùng nhau đàm đạo, học hỏi, làm việc, trao quyền tự do làm nghề, dạy học và hình thành những mối quan hệ mới.

Trung tâm Nghệ thuật Kanoria là thành quả của ý tưởng về môi trường sáng tạo tự do cho người nghệ sĩ và kiến trúc hướng đến cộng đồng của Doshi. Quá trình xây dựng diễn ra theo từng giai đoạn vì những hạn chế lúc bấy giờ, nhưng tầm nhìn thông suốt và am hiểu liên ngành của Doshi đã luôn dẫn hướng dự án. Một lĩnh vực nghệ thuật ắt có những đặc điểm để lĩnh vực khác vay vượn, và sự trao đổi giữa các hình thái này cho ra nhiều thành quả tích cực, nghệ thuật phải học hỏi từ kiến trúc, và kiến trúc nên cởi mở tiếp nhận văn thơ. Sự phát triển bối cảnh cũng mở rộng không ngừng từ nơi này đến nơi khác. Những thế giới quan thể nghiệm không khác nhau là mấy.

Phòng triển lãm Amdavad ni Gufa (ảnh: Iwan Baan)

Doshi muốn công trình không chỉ là một nơi tụ hợp, nhà ở cho nghệ sĩ mà còn là môi trường sư phạm. Các studio có đủ chỗ để tổ chức những sự kiện mang tính đàm luận. Nhiều công trình khác của ông như Viện Ấn Độ Học LD, Trường Kiến trúc Đại học CEPT, Viện Quản lý Ấn Độ luôn gợi mở tiềm năng giáo dục, giá trị của tri thức. Qua đó thể hiện một thông điệp xuyên suốt: Nhạy cảm với thế giới bất định và tìm ra những gì liên kết mọi khía cạnh. Vị kiến trúc sư rất quan tâm đến mối quan hệ giữa quá khứ và hiện tại, đồng thời ông hướng đến sự phản ánh cuộc sống và thiên nhiên trong lĩnh vực này ở cả kiến trúc trung cổ hay hiện đại, kiến trúc của Le Corbusier hay Louis Kahn. Với Doshi chúng luôn có một sự hiện diện trường tồn.

Balkrishna Doshi là một người thầy không chỉ ở quan điểm mà còn ở cách làm nghề, trong cả kiến trúc và nghệ thuật. Sự tôn kính với những di sản văn hóa lịch sử của ông đã để lại dấu ấn sâu đậm. Kiến trúc là niềm tự hào của đô thị và quốc gia. Những gì ông gây dựng nên đã chứng tỏ sự am hiểu sâu rộng mang tầm triết lý, làm giàu cho diện mạo và bản sắc Ấn Độ. Ở tuổi 90 nhưng vẫn không ngừng truyền cảm hứng với tinh thần đáng khâm phục của mình, là hình mẫu cho bao thế hệ trẻ.

Viện Quản lý Ấn Độ (ảnh: Iwan Baan)

Nguồn: Architectural Digest

Bình luận

Loading Facebook Comments ...
Liên hệ ngay để được báo giá & tư vấn trực tiếp từ các kiến trúc sư của PAM